Monument

Leek | Joodse School

Za
Het museum is open op Open Monumentendag (in tegenstelling tot wat in het programmaboekje staat)

Adres

Samuel Leviestraat 10, Leek

Openingstijden

za 12 sep. 10:00 - 17:00

Praktische informatie

Het kleine schooltje biedt plaats aan maximaal 4 bezoekers tegelijk.

Achtergrond informatie uitklap icoon

Vlak voor het uitbreken van de Tweede Wereldoorlog woonden en werkten er ongeveer negentig Joodse mensen in het dorp Leek. De meeste families verbleven er al vele generaties. Zij waren volledig geïntegreerd in het dorpsleven. Men was bijvoorbeeld winkelier, dansleraar, voorzitter van de ijsvereniging of lid van het gemeentebestuur. Een aantal manufacturenwinkels en de Joodse exportslagerij waren tot in de wijde omgeving bekend. Nabij het centrum van het dorp, aan het Boveneind, stonden een synagoge en een Joods schooltje. In dit lokaal kregen de Joodse kinderen les in de Joodse Religie en de Hebreeuwse taal.
In de zomer van 1942 werden eerst de Joodse mannen tussen de 18 en 55 jaar opgepakt en te werk gesteld in zogenaamde ‘werkkampen’. De Joodse mannen uit Leek moesten naar het ‘werkkamp’ Westerbork. De meesten van hen werden al op het eerste transport (15 juli 1942) in een treinwagon van Westerbork naar Auschwitz afgevoerd. Op 27 november 1942 zijn bijna alle overige Joodse inwoners uit Leek opgepakt en naar Westerbork overgebracht. Van daaruit werden ze al snel naar vernietigingskampen getransporteerd.
Bij het ontbreken van een Joodse gemeenschap werden de synagoge en de Joodse school na de oorlog voor andere doeleinden gebruikt. Uiteindelijk werd het synagogegebouw een groentewinkel die in 1978 is afgebroken. De straatnaam Synagogeplein is het enige wat er nog aan herinnert.
Het schoollokaal was als schuur in gebruik. Het moest in 1994 wijken voor de aanleg van een fietspad. De toenmalige gemeente Leek was van mening dat dit pand als herinneringsmonument bewaard moest worden, en gaf financiële en praktische medewerking aan de wederopbouw op een nabijgelegen plek. De in 1992 opgerichte Samuel Levie Stichting financierde het geheel en zorgde voor de inrichting van het gebouw.
Het Joodse Schooltje kreeg hierna de functie van monument ter herinnering aan de eenenzestig weggevoerde en vermoorde Joodse burgers van Leek. Op de gevel langs de Samuel Leviestraat staan op plaquettes hun namen gegraveerd.
Het schooltje werd ingericht als historisch en educatief museum, waar tegenwoordig zelfs weer Hebreeuwse lessen worden gegeven. De Samuel Levie Stichting is verantwoordelijk voor het beheer en de exploitatie van dit museum, alsook van de Joodse begraafplaats aan de Roomsterweg (richting Zevenhuizen).
Hoewel het gebouwtje geen monument is in de letterlijke betekenis van het woord, is het Joodse Schooltje en het werk van de Samuel Levie Stichting van monumentaal belang.

Meer informatie is te vinden op www.museumjoodseschooltje.nl

Het schooltje is een inspirerend voorbeeld van een LeerMoNuMent.

Deel dit monument

Adres

Samuel Leviestraat 10, Leek

Openingstijden

za 12 sep. 10:00 - 17:00

Praktische informatie

Het kleine schooltje biedt plaats aan maximaal 4 bezoekers tegelijk.

Achtergrond informatie

Type monument:
Religieus erfgoed
Museum
Oorspronkelijke functie:
School
Huidige functie:
Museum, herinneringscentrum, school
Monument status:
Gemeentelijk monument
bekijk alle monumenten in
Leek
Instagram
Hashtag #