Fotograaf: OLYMPUS DIGITAL CAMERA
Monument

Siroopwafelfabriek Kamphuisen

Adres

Naaierstraat 32A, Gouda

Achtergrondinformatie uitklap icoon

Jaartallen
Het is niet helemaal duidelijk wanneer de Goudse stroopwafel (siroopwafel) voor het eerst werd gebakken. Waarschijnlijk had ooit een bakker aan het einde van de dag resten deeg over. Daarvan bakte hij in een wafelijzer ronde koekjes die voorzien werden van een stroopvulling. In de loop van de 19e eeuw kwamen er meer stroopwafelbakkers, vooral toen in 1853 in Gouda de eerste gasfabriek zijn intrede deed. Gas bleek een goed te regelen en betrouwbare warmtebron. In de 19e eeuw waren er wel zo’n 100 (veelal kleine) stroopwafelbakkers. De glorietijd van de Goudse stroopwafelbakkerijen lag tussen 1920 en 1960. In 1960 waren in Gouda ongeveer 20 stroopwafelfabrieken of fabriekjes gevestigd. Rond 2000 waren dat er nog maar vier.

Het verhaal
Na het kneden van het deeg wordt een plakje daarvan in een heet wafelijzer geperst en snel gebakken. Daardoor wordt de wafel niet helemaal gaar en blijft de binnenkant zacht. Het productieproces bij Kamphuisen is uniek. Zij bakken 2 separate wafels in 1 ijzer. Eén wafel wordt voorzien van siroop, de andere gaat er bovenop waarna het geheel rond gestanst wordt. 

Ingrediënten voor een stroopwafel zijn bloem, kaneel, eieren, zout, stroop, suikerwater en boter of margarine. Er wordt wel gezegd dat de stroopwafel een ‘armenkoek’ is, gemaakt van koeksnippers, deegresten en stroop. Echter, door het gebruik van roomboter, voor de hele koek of alleen voor de vulling, kan men beslist niet meer spreken van een armenkoek.
Er zijn enkele variaties op de stroopwafel, zoals:

  • De Punselie wafel, genoemd naar de bedenker Bertus Punselie. Hij plakte in 1945 twee Goudse ruitjes (kleine koekjes) op elkaar met een vulling van karamel.
  • De Adéko wafel, in 1939 bedacht door de Goudse banketbakker Abraham de Korte. Deze wafel wordt niet in een wafelijzer gebakken, maar in een oven. Dat scheelde in de arbeidskosten.

Weetjes

  • Er is geen verschil tussen de benaming ‘siroopwafel’ of ‘stroopwafel’. ‘Siroop’ klinkt iets deftiger.
  • Van oorsprong heeft de stroopwafel een doorsnede van ongeveer 10 centimeter. Tegenwoordig zijn er stroopwafels met een diameter van 5 tot 25 centimeter.
  • De naam Naaierstraat komt waarschijnlijk van de vroegere naam ‘Eijerstraat’. In de 17e eeuw werd de klank ‘ei’ uitgesproken als ‘ai’. Verklaring voor de naam Eierstraat is dat de tuinders, die vroeger hier hun groentes op de markt brachten, ook eieren verkochten.

Deel dit monument

Adres

Naaierstraat 32A, Gouda

Achtergrondinformatie

Type monument:
Industrieel erfgoed
bekijk alle monumenten in
Gouda