De naam Kaapbruggen ontlenen hun naam aan De Kaap, een landtong waar diverse vaarwegen en andere wateren samenkomen: Meppelerdiep , Oude Hoogeveensche Vaart, Drentsche Hoofdvaart, Oude of Smildervaart en de Reest. Daarmee is het dè plek in Zuidwest Drenthe waar alle water uit de provincie samenkomt en afgevoerd wordt. Bij diverse overstromingen hebben de bewoners dat zeker geweten!

Op een schiereiland tussen de twee bruggen is een vrij groot brugwachtershuis gebouwd. Dit gebouw is in 1986 geplaatst toen de oude, handbediende, bruggen vervangen werden door nieuwe bruggen. Op dat moment is ook de zwaaikom vergroot vóór de bruggen.

Het is voor velen die per schip naar elders reisden, de laatste plek op Meppels grondgebied die gezien kon worden. Andersom was het de eerste plek waar men vanuit de rest van Nederland via het water Meppel naderde.