Op zaterdag 12 en zondag 13 september openen weer duizenden monumenten gratis hun deuren voor het grote publiek, tijdens de 40ste editie van de VriendenLoterij Open Monumentendag. Open Monumentendag verbindt mensen met monumenten en laat zien dat de verhalen en schoonheid van monumenten een verrijking voor onze leefomgeving en voor onszelf zijn. Open Monumentendag is met jaarlijks ruim 1,5 miljoen bezoekers het grootste gratis culturele evenement in Nederland.

Het Europese thema van 2026, Heritage at Risk, benadrukt de groeiende bedreigingen voor ons erfgoed en roept op tot actie, vernieuwing en solidariteit. In Nederland geven we hieraan een positieve draai met het thema Veerkrachtig erfgoed - in tijden van onzekerheid.

Eeuwenlang boden monumenten ons bescherming tegen gevaren van buitenaf. Nu worden ze zelf geconfronteerd met nieuwe uitdagingen: van de effecten van klimaatverandering tot het tekort aan vakmensen die deze bijzondere plekken kunnen onderhouden en doorgeven.

Toch laten monumenten hun kracht zien. Ze staan symbool voor herstel, vernieuwing en het vermogen om mee te bewegen met veranderende tijden. Tijdens de VriendenLoterij Open Monumentendag kun je dit zelf bewonderen. Voorbeelden zijn forten en bunkers die ons land beschermden of bijzondere panden die opnieuw zijn opgebouwd na brand, overstroming of oorlog. Maar ook gebouwen die verwaarloosd of verdwenen en toch nog van belang zijn of monumenten die volledig verduurzaamd en gerestaureerd worden, zodat ze klaar zijn voor de toekomst.

Provincie Flevoland is op vrijdag 11 september 2026 de gastprovincie van de landelijke opening van de VriendenLoterij Open Monumentendag. Bijzonder is dat zowel Provincie Flevoland als Open Monumentendag in 2026 hun 40e verjaardag vieren. Flevoland is daarmee het perfecte decor voor de landelijke opening.

Dat de opening van de VriendenLoterij Open Monumentendag dit jaar op provinciaal niveau plaatsvindt is uniek. Normaal gebeurt dit altijd op stedelijk niveau. Tijdens de openingsavond zal er in elke van de zes gemeenten die Flevoland rijk is een monument worden uitgelicht. Inwoners en bezoekers kunnen vrijdagavond zo een monument dicht bij huis bezoeken, maar ook op tour gaan langs de verschillende gemeenten en monumenten.

Open Monumentendag kent een decentrale opzet: in iedere deelnemende gemeente werkt een groep vrijwilligers (een comité) actief mee aan het samenstellen en de praktische uitvoering van het Open Monumentendag programma. De landelijke organisatie van Open Monumentendag is in handen van stichting Nederland Monumentenland. Deze stichting ondersteunt de 300 comités in Nederland zo goed mogelijk, coördineert, stelt materialen ter beschikking en wisselt kennis- en informatie uit. In totaliteit wordt Open Monumentendag gedragen door circa 18.000 vrijwilligers in Nederland.

Gebruik een standaard tekst voor social media óf licht de opengestelde monumenten uit die vanuit jouw organisatie een link hebben met Open Monumentendag.

Standaardtekst
Beleef en ontdek monumenten tijdens Open Monumentendag! Kom meer te weten over de geschiedenis van monumenten bij jou in de buurt en geniet van exclusieve rondleidingen, tentoonstellingen en activiteiten. Zet zaterdag 12 september en zondag 13 september 2026 alvast in je agenda!

Hashtags
#OpenMonumentendag #OMD2026