Fotograaf: Teun Bleijenberg
Monument

Villa Djoempandang

Programma
Za
3 activiteiten

Adres

Doornveldlaan 2, Doorn

In het kort

  • expressionistische bouwstijl
  • smeedwerk bij voordeur en windvaan
  • zeer bijzondere schouw

Openingstijden

za 12 sep. 10:00 - 16:00

Praktische informatie

- auto: gratis beperkte parkeergelegenheid op de Doornveldlaan
- OV: halte Beukenlaan van buslijn 350 bevindt zich op loopafstand

Achtergrondinformatie uitklap icoon

Villa Djoempandang is gebouwd voor kapitein Van Houten. Hij was van 1920 tot 1941 commandant van het marechausseedetachement in Doorn dat belast was met de bewaking en bescherming van de voormalige Duitse keizer Wilhelm II. Van Houten heeft slechts een jaar (1926-1927) in zijn nieuwe huis gewoond.

Lange tijd heeft de naam Djoempandang op het huis gestaan. Deze naam is waarschijnlijk aan het huis gegeven door dr. Gellius Meindert Brouwer, die ondermeer als geneesheer in Makassar werkte en na zijn pensionering van 1927 tot 1940 in het huis gewoond heeft. De naam Djoempandang is een verwijzing naar Makassar, dat ten tijde van de VOC een belangrijke havenplaats op Zuid-Celebes in Indonesië was. Djoempandang is afgeleid van oedjoeng (of ujung of djoem) = uiterste punt en pandang = uitzicht.

Het sinds 2013 gemeentelijke monument is opgetrokken in de stijl van het expressionisme. De villa heeft een rieten wolfseind dak met overstek met houten schoren. Zij- en achtergevel dakvlakken zijn elk voorzien van een aangesleept dakkapel. Aan de voorzijde is een terras met lage muur doorlopend in een plantenbak langs de rechter zijgevel. In de linkerzijgevel is onder het dakoverstek de entree met daarvoor een stoep met twee treden. In de gevel aan de voorzijde is naast het terras een tweezijdige en puntvormige erker met daarboven een deels inpandig balkon. Het is van architectuur historische waarde als voorbeeld van een woonhuis uit de jaren ‘20 van de vorige eeuw in het gebied van de Stichtse Lustwarande. Het is van architectonische waarde vanwege de gave hoofdvorm en de detaillering. Het is van stedenbouwkundige waarde vanwege de beeldbepalende ligging aan de Doornveldlaan.

De entreepartij is in 1999 door kunstsmid Rein Tupker opgesierd met een in brons gesmede huisnummer, naamplaat en raambeveiliging op de voordeur. In 2002 is een ijzeren windvaan op de nok van het dak geplaatst. Deze is met de hand gesmeed, in de vorm van een gestileerde haan, en afkomstig uit het siersmeden dorp Sottoguda aan de voet van de Marmolada in de Dolomieten in Noord-Italië. In de villa zijn veel parket- en terrazzovloeren toegepast. De oorspronkelijke deurkrukken, van de deuren die op de hal op de begane grond uitkomen, zijn vervangen door fijn bewerkte bronzen knoppen.

In de huidige huiskamer bevindt zich een schouw uit het eerste decennium van de 20e eeuw. Mogelijk is deze gemaakt door Lambertus Franciscus Edema van der Tuuk (1872-1942). De schouw is afkomstig uit een op 14 mei 1940 gedeeltelijk verwoest pand in Rotterdam, waar de fabriek van brons- en koperwerken Van der Kolf & Molijn gevestigd was. Van der Kolf woonde van 1940 tot 1985 in villa Djoempandang. De schouw bestaat uit een hardhouten hoge mantelpartij met in het houtsnijwerk zes fijn bewerkte hoofden. De gelaatsuitdrukking en verdere uitbeelding van de hoofden is echter hedendaags te noemen (van rond 1900). Door toevoegingen zoals lauriertakken, pauwenveren, edelstenen en versierselen krijgen deze uit het leven gegrepen mensen als het ware een aureool en worden daarmee verheven tot helden. In de beide houten schoren zijn heldhaftige leeuwenkoppen uitgesneden. De schoren rusten ieder op een ronde houten kolom, gevat in gepolijste messing kop- en voetstukken. In de schouw zijn tegen de achterwand rondom de haard 86 geglazuurde tegels van 13 bij 13 cm aangebracht met spin hoekmotieven. Op de tegels, waarschijnlijk uit verschillende tegelfabrieken, staan in het blauw onder andere voorstellingen van dieren, bloemen, molens, kerktorens, boerderijen en schepen.

Veerkrachtig erfgoed - in tijden van onzekerheid

De schouw in het huis is een mooi voorbeeld van veerkrachtig erfgoed. De schouw stond oorspronkelijk in een pand wat bij bombardement in 1940 nogenoeg verwoest werd. De schouw is vervolgens zorgvuldig uit de puinhopen gered en later geplaatst in het woonhuis waar die nu staat te pronken.

Wist je dat?

Oedjoeng Pandang, afgekort Djoempandang, een plaats is in Makassar, Zuid-Celebes, Indonesië. Het fort aldaar werd door VOC-admiraal Cornelis J. Speelman in 1667 Fort Rotterdam genoemd

Deel dit monument

Adres

Doornveldlaan 2, Doorn

In het kort

  • expressionistische bouwstijl
  • smeedwerk bij voordeur en windvaan
  • zeer bijzondere schouw

Openingstijden

za 12 sep. 10:00 - 16:00

Praktische informatie

- auto: gratis beperkte parkeergelegenheid op de Doornveldlaan
- OV: halte Beukenlaan van buslijn 350 bevindt zich op loopafstand

Achtergrondinformatie

Type monument:
Woonhuis
Oorspronkelijke functie:
Villa
Architect:
F.G. Flieringa, gemeente-architect van Doorn
Bouwperiode:
1925
Huidige functie:
Woonhuis
Monument status:
Gemeentelijk monument
bekijk alle monumenten in
Doorn