De Monstersche Sluis is een van de belangrijkste historische monumenten van Maassluis en wordt vaak gezien als de plek waar de stad haar oorsprong vond. Al in de veertiende eeuw bevond zich hier een zogenaamde lucht: een opening in de Maasdijk waardoor overtollig water uit de polders kon worden afgevoerd naar de Maas. Rond deze sluis vestigden zich sluiswachters en vissers en zo ontstond de nederzetting Maeslantsluys, het latere Maassluis.

De eerste echte sluis werd in 1602 aangelegd in opdracht van het ambacht Monster, waaraan de sluis haar naam dankt. Oorspronkelijk diende zij als spuisluis voor de afwatering van het achterland. In 1889 werd de sluis omgebouwd tot schutsluis, waardoor tuinders uit het Westland hun producten per schip naar de haven van Maassluis konden vervoeren.

Na de aanleg van de Deltawerken veranderde de waterhuishouding ingrijpend en verloor de sluis haar functie. In 1972 werd zij gesloten voor de scheepvaart. Dankzij de inzet van vrijwilligers en de Stichting Monstersche Sluis werd het monument echter gerestaureerd en in 2018 opnieuw geopend. Tegenwoordig wordt de sluis weer gebruikt door de pleziervaart en vormt zij een levend onderdeel van het historische stadscentrum.

De Monstersche Sluis is een beschermd rijksmonument. Bijzonder zijn de historische sluiswerken met gebeeldhouwde wapenschilden en inscripties uit 1653, de karakteristieke trappen, brugleuningen en het sluiswachtershuisje.