Van het huidige kerkgebouw is de bouw begonnen in 1492, nadat een voorganger daterende uit 1268 was afgebrand. De kerk werd voltooid omstreeks 1515.
Het gebouw werd opgetrokken uit baksteen met banden en blokken van tufsteen; deze stijl wordt de Kempische gotiek genoemd. Klassiek gotische kenmerken zijn de hoge spitsboogvensters, de zuilenrijen en de indeling met een driebeukig schip, een dwarspand, een westtoren, een koor met een omgang en drie straalkapellen. Op de hoeken van de dwarsbeuk en het priesterkoor bouwde men de sacristie en de kapittelkamer, met daarboven de Latijnse school.

Oorspronkelijk zat er een spits op de toren. Door blikseminslag werd de spits in 1627 verwoest. Tussen 1648 en 1799 was de kerk in handen van de protestanten en de katholieke bevolking maakte gebruik van een schuurkerk, waarvan een schansmuur nog te zien is aan het eind van de Nieuwstraat. De toren bleef echter eigendom van de gemeente.

In 1904 stortte tijdens noodweer een deel van de toren in, vnl. door achterstallig onderhoud. Aanvankelijk werd besloten het restant van de toren te slopen, maar op advies van de beroemde architect Pierre Cuypers werd op het laatste moment besloten tot restauratie.  De restauratie vond plaats in de periode 1906-1912 door architect Jac van Gils. In commissie van toezicht had ook Pierre Cuypers zitting genomen. De toren was na de instorting ook weer eigendom geworden van de parochie.

Tijdens de bevrijdingsdagen van de Tweede Wereldoorlog werd de kerk door de geallieerden beschoten. De kerk en toren brandden geheel af. Na de oorlog werd de kerk weer opgebouwd onder leiding van architect ir. C. Geenen uit Eindhoven.

De kerk maakt nu deel uit van de parochie Sint Odulphus van Brabant. In 2013 werd de kerk verheven tot basiliek.

ErfgoedWeekend 2026

Het beroemde Smits orgel zal tijdens het ErfgoedWeekend bespeeld worden door Tannie van Loon, de nieuwe vaste organist van de basiliek.

Rosemarie Seuntiëns zal het beiaard bespelen.

Evenals andere jaren kan op zondagmiddag de toren weer beklommen worden. Voor meer informatie over de torenbeklimming klik hier .

Klik hier om terug te gaan naar alle monumenten en activiteiten in de gemeente Oirschot.