Erfgoed en Architectuur

Normaal kijk je in ons museum vooral naar de gevarieerde zilvercollectie. Maar tijdens de monumentendagen kijk je (ook) naar ons monumentale museumpand!
Het gebouw kent een divers en bewogen verleden als klooster, arsenaal en havenkazerne.

We hebben de mooiste weetjes en verhalen voor je verzameld. Je leest een deel op deze pagina en krijgt het overzicht – fysiek op papier – tijdens je bezoek.
We nemen je mee op reis door de geschiedenis van dit bijzondere gebouw.

Bezoek gratis de begane grond, inclusief de Zilversmederij, waar smeden het eeuwenoude ambacht tot leven brengen.

In 1412 werd aan de Oude Haven het St. Elisabethklooster gebouwd. Het werd verwoest bij de stadsbrand in 1518, maar later weer opgebouwd. Na de reformatie werden katholieke diensten verboden en werd de kerk van het klooster afgebroken, de kloostergebouwen kregen een andere bestemming. In 1627 werd op deze plaats de huidige zuidvleugel gebouwd als arsenaal. Het restant van de voormalige kloostergebouwen werd ingericht als oudevrouwen huis (opgeheven in de 18e eeuw). In 1827 werd in het voormalige arsenaal een opslag voor hennep ingericht en op de bovenverdieping een school.
In 1862 vond een grote verbouwing plaats; onder leiding van architect Oudijk werden de oost- en noordvleugel gebouwd, waardoor een u-vorm ontstond, en kreeg het gebouw een neoclassicistisch uiterlijk. Het werd ingericht als kazerne. De Artillerie Instructie Compagnie kreeg haar plaats in het gebouw, tot zij in 1922 werd opgeheven. Tijdens de verbouwing van het stadhuis in de jaren twintig, was het gemeentebestuur in de kazerne gevestigd. Van 1946 tot 1950 herbergde de kazerne de dienstplichtigen, die weigerden mee te vechten in de oorlog in Indonesië. Vervolgens was van 1950 tot 1966 het regiment Van Heutsz in de kazerne gevestigd.
Sinds 1978 is in de zuidvleugel het Nederlands Zilvermuseum gevestigd. De twee andere vleugels werden in 1984 verbouwd tot appartementen. Het pand is erkend als rijksmonument.

Het Amsterdamse Museum en archief van Tijdmeetkunde (1901) en het Nederlands Waarborgmuseum (1938) in Utrecht werden in 1953 samengevoegd tot het ‘Nederlands Goud-, Zilver- en Klokkenmuseum’. Het werd gevestigd in het Catharijneconvent in Utrecht.
In 1978 verhuisde het museum naar Schoonhoven, waar het werd ondergebracht in de voormalige Havenkazerne. In 2010 werd de naam van het museum gewijzigd naar Nederlands Zilvermuseum Schoonhoven en de collectie klokken werd afgestoten. Men wilde hiermee meer focussen op het zilver en aansluiten bij het imago van Schoonhoven als “Zilverstad”. In 2013 opende een zilversmederij in het museum en in 2014 onderging het museum een grootschalige herinrichting. Het Zilvermuseum wil alle facetten van zilver belichten, inclusief minder bekende toepassingen als in mobiele telefoons en pleisters. Op 5 juni 2014 opende prinses Beatrix de tentoonstelling Koninklijke Cadeaus ter ere van de heropening van het Zilvermuseum.

De unieke collectie zilveren objecten van 1600 tot nu bestaat onder meer uit werk van Nederlands grootste zilverfabriek Koninklijke Van Kempen & Begeer, maar ook stukken te bewonderen van bekende designers zoals de Nederlandse meubelontwerper Piet Hein Eek. Van aspergeschep tot koninklijke jachtbokaal, het zilver schittert je tegemoet. Er zijn wisselende exposities over maatschappelijke en historische onderwerpen. Ook staan de hedendaagse smeden in de schijnwerpers en is er ruimte voor startend talent van de Vakschool Schoonhoven. In de Zilverwerkplaats kunnen kinderen zelf aan de slag om kennis te maken met het ambacht. Kijk op de website voor actuele tentoonstellingen en activiteiten.