Koning Willem-Alexander gemaal

Het Koning Willem-Alexander gemaal is een boezemgemaal in de kern Katwijk aan Zee. Op 12 juni 1951 keurden de Gedeputeerde Staten van Zuid-Holland het ontwerp van het nieuwe gemaal goed en hetzelfde jaar werd er aan de bouw begonnen.

Het gemaal werd geopend in 1954 en verving een binnensluis op deze locatie aan de Oude Rijn uit 1806 en een aansluitend boezemgemaal. Het gemaal pompt water uit de Rijnlandse boezem.

De bouw van het iets ten noorden van de sluis gelegen stoomscheprad-gemaal werd in 1881 voltooid en kostte minder dan 500.000 gulden. Dit gemaal werd in de loop der jaren verbeterd en werd in 1923 aangesloten op het gemeentelijke elektriciteitsnet. In 1943 kwam ingenieur P. de Gruyter, hoofd van de Technische Dienst van het Hoogheemraadschap van Rijnland, met het plan om het oude stoomgemaal te vernieuwen. Om de natuurlijke lozing te vermeerderen moesten de binnen- en buitensluis afgebroken worden, een schutsluis worden gebouwd (voor toekomstige zandwinning), een nieuwe uitwateringssluis worden gebouwd (die de eerste zeewaterkering zou vormen), verbreding van de bestaande voorboezem (uitwatering) en het maken van nieuwe langere hoofden in zee plaatsvinden.

Gemaalunit

Het huidige gemaal werd in 1954 in werking gesteld. Rond de jaarwisseling 1954-1955 werd de machine-installatie van het oude gemaal gesloopt. In 2008 werd begonnen met de bouw van een nieuwe gemaalunit naast het bestaande gemaal uit 1954. Op 19 november 2011 werd het geheel feestelijk geopend.

Op het gebouw bevinden zich verschillende details van de beeldhouwer Hans Petri en tegen het gebouw bevindt zich een bronzen beeld van graaf Willem I van Holland, gemaakt door Oswald Wenckebach in 1954.

Naamswijziging

Vanwege de troonswisseling en de inspanningen van koning Willem-Alexander voor goed en gezond waterbeheer, besloot het hoogheemraadschap om aan het boezemgemaal Katwijk de naam van de koning te verbinden. De belettering werd feestelijk onthuld op monumentendag, 14 september 2013.