
Buitenplaats Bijdorp
Welkom op deze bijzondere historische plek in ontwikkeling. Met ruimte voor ontmoeting, recreatie, wonen en werken binnen een levendige gemeenschap.
Tijdens Open Monumentendag bieden we u tussen 13.30 uur en 16.30 uur graag een kijkje in het verleden én een blik op de toekomst. Wandel over de buitenplaats en bezoek de tentoonstelling over het leven van de Zusters Dominicanessen van de Congregatie van de heilige Catharina van Siëna in de Kapel. Geniet van een kop koffie of thee met huisgemaakte taart vol ingrediënten uit de moestuin en boomgaard en volg een van de inspirerende kruidenworkshops.
Terug in de tijd
Buitenplaats Bijdorp kent een rijke geschiedenis. In de late middeleeuwen behoorde het perceel als leengoed tot een rijke Leidse familie. In 1329 werd Trude van Leijden eigenaar en in 1499 droeg haar kleinzoon het kasteel over aan Oem van Wijngaarden. Vanaf dat moment stond het landhuis bekend als Kasteel Wijngaarden. In de 16e eeuw werden de huizen en kastelen in de omgeving omgevormd tot buitenverblijven. Huize Bijdorp bestond destijds uit een woning, land, meerdere schuren en houtopstanden.
In 1670 werd de boerenhofstede, die inmiddels was uitgebreid met koetshuis, paardenstal, tuinmanswoning, gronden met boomgaarden, plantages en twee theehuizen, gekocht door Johan de Bije en zijn vrouw Anna Oorthoorn. Zij lieten in 1697 het monumentale toegangshek aan de Veurseweg plaatsen, dat nog altijd hun wapens draagt. In 1730 werd Paulus Poursoy of Apourceaux eigenaar. Hij voegde de karakteristieke moestuin en het ‘Hans-en-Grietje-huis’ aan het landgoed toe.
Een nieuwe fase ontstond toen Johannes Farensbach in 1862 eigenaar werd. Na zijn overlijden in 1876 verkocht zijn vrouw, Lucia Kervel, Huize Bijdorp aan de Congregatie van de zusters Dominicanessen van de Heilige Catharina van Siena, zusters Dominicanessen te Voorschoten. De zusters vestigden hier een meisjesschool en een pensionaat. Bijna 150 jaar lang woonden en werkten zij op de buitenplaats, waarmee zorg, onderwijs en maatschappelijke betrokkenheid onlosmakelijk onderdeel werden van deze bijzondere plek.
Sinds 2022 wordt Buitenplaats Bijdorp voorbereid op een nieuwe toekomst. Een toekomst waarin de buitenplaats opnieuw een waardevolle maatschappelijke positie vervult en toegankelijk is voor bewoners, bezoekers, werknemers en ondernemers. Waar ruimte is voor alle leeftijden en levensfasen om elkaar te ontmoeten en waar opnieuw een hechte, levendige gemeenschap ontstaat midden in Voorschoten.
Een bezoek aan Buitenplaats Bijdorp
De schitterende historische gebouwen op Buitenplaats Bijdorp blijven grotendeels bewaard. Daarnaast worden er nieuwe woningen toegevoegd. Farensbach hof is reeds gerealiseerd en zichtbaar vanuit het parkbos. De aanwezigheid van bouwhekken laat zien dat hier ook hard gewerkt wordt aan Nieuw Bijdorp. Met nieuwbouw koopwoningen en comfortabele nieuwbouwappartementen voor Marente en De Sleutels.
Daaromheen blijft het groene landschap op Buitenplaats Bijdorp bewaard. In het parkbos wandelt u langs monumentale bomen, tussen de historische tuinmuren treft u de schitterende moestuin en boomgaard en na de werkzaamheden wandelt u weer heerlijk langs de weilanden richting de Vliet.
Enkele historische hoogtepunten die u tijdens Open Monumentendag zult zien:
De kapel uit 1895 is een opvallend onderdeel van het landgoed. Het neogotische gebouw is te herkennen aan de ranke toren, pinakels en karakteristieke spitsbogen. Deze spitsbogen vormden een inspiratiebron voor Nieuw Bijdorp, dat achter Oud Bijdorp gerealiseerd zal worden.
De oranjerie werd gebruikt om oranjebomen en andere uitheemse gewassen in de winter te beschermen. In de gevel van de oranjerie ziet u een eerste steen uit 1869. Aan de zijgevel staan twee oude moerbeibomen die inmiddels zelf onderdeel zijn geworden van het historische landschap.
De begraafplaats herinnert aan de religieuze geschiedenis van Buitenplaats Bijdorp. Hier liggen verschillende zusters begraven, onder wie Zuster Catharina Pinkers, die in 1841 de basis legde voor de Congregatie van de Heilige Catharina van Siëna.