Woudagemaal

Het ir. D.F. Woudagemaal is het grootste nog in bedrijf zijnde, stoomgemaal ter wereld en is in 1998 op de Werelderfgoedlijst van Unesco geplaatst. Het Woudagemaal dient om een te hoge waterstand van het Friese boezemwater te verlagen. Na 47 jaar kolenbedrijf zijn de ketels in 1967 omgebouwd voor oliestook. Het gemaal is naar plannen van Ir D.F.Wouda uit 1913, gebouwd in 1917-1918. Machinepark ontworpen door Prof. Ir. Dijkshoorn in samenwerking met de fabrikant. Het gemaal bestaat uit een machinehuis, een ketelhuis haaks daarop een open kolenopslag. Machinehuis in monumentale vormgeving herinnerend aan de Beursperiode van Berlage. De bouwkundig in het gemaal opgenomen waterkeringswerken (vier stel vloeddeuren aan de zijde van de voormalige Zuiderzee) versterken het monumentale karakter van het geheel. Inventaris: in de machinehal vier tandem-compund stoommachines, elk van circa 500 pk, ontworpen en uitgevoerd door de machinefabriek Louis Smulders/Jaffa te Utrecht in 1919. Elke stoommachine drijft twee centrifugaalpompen (Jaffa, 1920) aan. In de kelder o.a. twee elk door een kleine stoommachine aangedreven, condensor-units (Jaffa, 1920). In het ketelhuis vier Werkspoorvuurgangvlampijpketels, die de oorspronkelijk zes ketels vervangen. In de machinehal tafeltjes met setjes koperen smeerkannen en oliespuiten. Het gemaal is een goed bewaard voorbeeld van een groot stoomgemaal uit de slotfase van het Nederlandse stoomgemaal. De stoommachines zijn unieke voorbeelden van de uitermate geperfectioneerde ingenieursproducten uit de eindperiode van het stoomtijdperk.

TypeIndustrieel erfgoed
SubtypeGemaal
StatusRijksmonument
Oorspronkelijke functieGemaal
Huidige functieGemaal
  • Delen via 

Algemene informatie

Plan mijn route >>

Adres
Gemaalweg 6
8531PS Lemmer
website

Openingstijden
zaterdag 8 sep 10:00 - 17:00 uur