Monument

Alphen a/d Maas: Korenmolen ‘Tot Voordeel en Genoegen’

Za
De molenaars bieden deze dag wat 'extra's' (Zie hieronder).

Adres

Molendijk 15a, Alphen

Openingstijden

za 12 sep. 10:00 - 17:00

Achtergrondinformatie uitklap icoon

De standerdmolen is het oudste windmolentype in Nederland. De eerste standerdmolens verschenen omstreeks 1180. Na 1300 raakten ze algemeen verbreid in Nederland.

Bij een standardmolen bestaat het eigenlijke molenlichaam, het molenhuis, uit een grote, vierkanten kast. Deze kan in zijn geheel draaien om een zware verticale houten spil, de standerd of standaard.

De standerd met zetel worden aan vier kanten gedragen door een tweetal houten schuingeplaatste steunbalken (steekbanden). Deze steekbanden worden weer op hun plaats gehouden door twee liggende balken (de kruisplaten) welke via zonnenblokken op de teerlingen (funderingen) liggen.

De standerdmolen Tot Voordeel en Genoegen heeft als unicum drie maalstoelen. Het meel kan tussen drie paar stenen worden fijngemalen.
De standerdmolen is in 1798 gebouwd door P. van Dam voor een bedrag van 6700 gulden. De letters HS bij het jaartal op de baard van de molen verwijzen waarschijnlijk naar Sengers, bekende molenbouwers in deze buurt. Binnen in de molen geven inscripties in het hout de naam van de eerste molenaar: Derk van Dam.

De molen kwam in 1963 in het nieuws, omdat hij in zijn geheel 25 meter werd verplaatst. Dit was nodig omdat het verkeer op de dijk was toegenomen. Bij het draaien van de wieken kwam daarbij de veiligheid in gevaar. De molen is na de verplaatsing gerestaureerd en daarna nog eens in 1980.

De familie Van Dreumel is drie generaties lang (1868-1978) in het bezit geweest van deze molen. In 1977 heeft de gemeente de molen aangekocht.

Momenteel is als (vrijwillige) molenaar Petro van Doorne actief op de molen, bijgestaan door de leerling-molenaars Eduard Venema en Geert Janssen.

Deze Open Monumentendag heeft dit jaar het thema “Veerkrachtig erfgoed, in tijden van onzekerheid”. En dat is zeker bij de uit 1798 stammende korenmolen goed te zien. Want het is een molen van het type standerdmolen en dat is het oudste windgedreven molentype wat we in Nederland hebben. Deze werden voor het eerst in de 13de eeuw gebouwd en de techniek in deze molen werkt nog tot op de dag van vandaag. De molenaars zullen middels rondleidingen laten zien hoe de molen opgebouwd is, deze draaivaardig gemaakt wordt en de ronddraaiende wieken er voor zorgen dat in de molen een luiwerk zakken graan kan hijsen en de loper van het maalkoppel kan laten draaien om te malen.

Extra

Er worden deze dag ook pannenkoeken gebakken, zijn video’s te zien van verschillende andere molenfuncties en voor kinderen zijn er bouwplaten van
de standerdmolen.

Deel dit monument

Adres

Molendijk 15a, Alphen

Openingstijden

za 12 sep. 10:00 - 17:00

Achtergrondinformatie

Type monument:
Molen
Oorspronkelijke functie:
Korenmolen
Architect:
P. van Dam
Bouwperiode:
1798
Huidige functie:
Korenmolen
Monument status:
Rijksmonument
bekijk alle monumenten in
Alphen