Het stadhuis is gebouwd in 1697 boven een inundatiesluis die in 1696 werd aangelegd. In tijden van nood konden de sluizen opengezet worden, zodat de polder onder water liep. De sleutel was in handen van de schout om sabotage van de boeren te voorkomen.

Ontwerp
Het stadhuis is ontworpen door architect van der Willigh, die tevens opzichter van de fortificatiën was. In de gevel zien we de wapens van de Staten van Holland en van de stad Nieuwpoort. Binnen in de hal zijn 2 stenen leeuwen te zien, die vroeger op het bordes van het oude raadhuis stonden. Binnen zijn de oorspronkelijke schoorsteenmantels te zien, met de schilderijen van de Haagse schilder Bartholomeus Meijburg.

Het Stadhuis is gebouwd op rechthoekige plattegrond en bekroond door een omlopend schilddak met open koepeltorentje.
De eenvoudige, bakstenen gevels hebben kroonlijsten, die op de hoeken gekornist zijn boven gemetselde hoekdammen. Smalle vensters met oude kozijnen, luiken en kleine roedenverdeling. De voorgevel bezit een bordes met balusterhek, een eenvoudige deuromlijsting me pilasters, waarboven een venster. De onderhelft wordt ingenomen door een rijk gesneden borstwering en aan weerszijden hiervan de wapen in cartouche.
Het pand heeft een dakkapel met wijzerplaat.
Het op een overkluizing van de Haven gebouwde stadhuis heeft aan de achterzijde een waaggebouw met gezwenkte topgevel.

Museum
In het stadhuis is Museum Nieuwpoort gevestigd met een vaste tentoonstelling over de Oude Hollandse Waterlinie. De tijdelijke tentoonstelling in de bovenzaal van het museum heeft de titel “Wie niet waagt, die niet handelt” en vertelt over de bouw en het gebruik van de waag en haar relatie tot de omgeving waar zij stond.