Het Boterkerkje, ook bekend als het Mariakerkje, is een vroeg 12e-eeuwse romaanse zaalkerk opgetrokken uit tufsteen. Tot 1623 was het Vrijthof (zonder de Zwaan en de aanpalende panden) het centrale marktplein van Oirschot. In het midden van de 13e eeuw werd de kerk te klein en werd de eerste St. Petruskerk gebouwd. Het hield nog een tijd een functie als tweede kerk met een eigen pastoor. Begin 17e eeuw werd het Vrijthof bebouwd. Vanaf 1648 deed het kerkje o.a. dienst als boterwaag.

Vanaf 1799 werd de kerk gebruikt door de Nederlands Hervormde gemeente, later Protestantse gemeente Best, Oirschot en de Beerzen. Momenteel wordt het nog sporadisch voor kerkelijke diensten gebruikt.

 ErfgoedWeekend 2026

Tijdens het ErfgoedWeekend Oirschot op 12 en 13 september vindt er een expositie plaats van werken van verschillende leden van de familie Kruijsen en andere kunstenaars die de afgelopen tijd aan het Kruijsenhuis geschonken zijn. Vandaar de naam van de tentoonstelling: ‘Gered Erfgoed’.

Op zondagmiddag 13 september laat de oud-dorpsdichter Roel Timmers met compagnon live zang met akoestische begeleiding horen om 14.45 uur.

Daarna zal Gerard Habraken een orgelconcert verzorgen op het monumentale De Backer orgel in het Boterkerkje in Oirschot. Er worden werken uitgevoerd van o.a. Sweelinck, Ruppe, Gibbons en Bach. De werken zullen door Gerard worden toegelicht. Het concert begint om 15.30 uur duurt ongeveer drie kwartier.

De expositie en de muzikale optredens zijn gratis toegankelijk.

In het kerkje is op een banner te zien en te lezen over de Middeleeuwse periode toen het kerkje nog een katholieke kerk was.

Stichting Het Boterkerkje
Het gebouw is in beheer bij Stichting het Boterkerkje, is te huur voor huwelijken, uitvaartdiensten, lezingen, presentaties, exposities, vieringen e.d.

Klik hier om terug te gaan naar alle monumenten en activiteiten in de gemeente Oirschot.