Monument

38. H. Willibrorduskerk Teteringen

Programma
Za
Zo

Adres

Kerkstraat 1, Teteringen

In het kort

  • Kinderen kunnen een leuke speurtocht door de kerk doen
  • Vrijwilligers vertellen je graag meer over de rijke geschiedenis
  • Bezoek de exposities

Openingstijden

za 12 sep. 11:00 - 16:00
zo 13 sep. 11:00 - 16:00

Achtergrondinformatie uitklap icoon

Over de locatie
De geschiedenis van de katholieke gemeenschap in Teteringen gaat ver terug. Al in de 16e eeuw stond er een kapel op het dorpsplein, die na een brand in 1632 werd herbouwd als parochiekerk. Na de Tachtigjarige Oorlog moesten katholieken echter uitwijken naar een schuurkerk. In 1710 ontving de parochie een kostbaar relikwie van de heilige Willibrord — de ‘apostel der Friezen’ en eerste bisschop van Utrecht — die in 1757 officieel de patroonheilige van de Teteringse gemeenschap werd. Pas in de Franse tijd kregen de katholieken hun kerk terug. Op de huidige begraafplaats verrees toen een nieuwe zogeheten ‘Napoleonskerk’, die op 26 september 1820 werd ingewijd.

Iets meer dan een eeuw later, op exact dezelfde datum in 1927, werd de huidige H. Willibrorduskerk ingewijd als opvolger van de Napoleonskerk. Dit indrukwekkende rijksmonument werd ontworpen door de bekende architect Jacques van Groenendael en geldt als een van zijn laatste meesterwerken. Het gebouw werd ontworpen als een echte ‘volkskerk’: een christocentrische ruimte waarin het altaar vanaf elke plek goed zichtbaar is, zodat iedereen actief de mis kon meebewegen.

Architectonisch is de bakstenen kerk een fascinerend geheel. Hoewel het exterieur de vorm van een traditionele kruiskerk heeft, verrast het interieur met een ruime, centraliserende zaal onder een imposante bakstenen koepel. De stijl combineert neobyzantijnse, neoromaanse en Amsterdamse School-elementen, terwijl de roosvensters, de spuwers en het kruis op de toren zelfs subtiele details in art-decostijl tonen.

Activiteit
Kinderactiviteit: Speurtocht door de kerk
Jonge bezoekers kunnen op een speelse manier de geheimen van het kerkgebouw ontdekken! Er ligt een leuke speurtocht klaar waarmee kinderen zelfstandig op ontdekkingstocht kunnen door en rondom de kerk.

Foto-expositie: De Willibrorduskerk door de jaren heen
Doorlopende fotoprojectie in de kerk. Bekijk hoe de kerk en haar directe omgeving zich door de decennia heen hebben ontwikkeld. In de kerk is een doorlopende fotopresentatie te zien met nostalgische en historische beelden uit het verleden.

Expositie & Presentatie: Op weg naar de toekomst van de Willibrorduskerk
Hoe bewaren we dit historische monument voor Teteringen én maken we het geschikt voor de behoeften van het dorp? De werkgroep ‘Hart van Teteringen’ presenteert in de ontmoetingsruimte haar plannen, ideeën en toekomstvisie voor de kerk.
Zondagmiddag van 14:00 tot 16:00 uur (Ontmoetingsruimte)

Vragen & Verhalen
Er worden geen vaste rondleidingen gegeven, maar er zijn gedurende het evenement wel enthousiaste vrijwilligers aanwezig. Zij vertellen je met plezier meer over de bijzondere architectuur, het interieur en de historie van het gebouw.

Veerkrachtig erfgoed

Wist je dat?

De H-Willibrorduskerk werd ontworpen door Jacques van Groenendael. Het is een bakstenen christocentrische kerk met neobyzantijnse kenmerken. Sommige elementen, zoals het kruis op de toren en de spuwers, zijn uitgevoerd in art-decostijl. Hoewel de kerk het uiterlijk van een kruiskerk heeft, toont het interieur een meer centraliserende ruimte, gelijkend op een ruime zaalkerk. Deze wordt gedomineerd door een bakstenen koepel. De kerk heeft roosvensters in de voorgevel en de zijbeuken. De kerk werd ingewijd op 26 september 1927. De kerk is de opvolger van de kerk die midden op de huidige begraafplaats stond en die op 26 september in 1820 werd ingewijd. De zegen van St. Willibrord speelde een belangrijke rol in het leven van de bewoners van Teteringen. Dat blijkt uit twee, inmiddels verdwenen tradities: Kindjeskermis en de Zegening van landbouwwerktuigen. Elk jaar kwamen moeders met hun kleine kinderen op de tweede zondag na Pasen naar de St. Willibrorduskerk. Daar ontvingen ze van de pastoor de zegen van St. Willibrordus. Het was erg populair en in 1930 hingen er nog overal raambiljetten in het dorp, die opriepen om naar de kerk te komen. Er stond onder meer op: ‘’Wie ooit ondervond wat die zegening biedt, vergeet Kindjeskermis van Teteringen niet!'.’ Maar na 1950 kwamen er steeds minder moeders met hun kinderen naar ‘’Kindjeskermis’’ en zo werd het verleden tijd. Behalve Kindjeskermis had Teteringen nog een speciale gebeurtenis rond St. Willibrord. Want op de eerste zondag in november konden de boeren naar de kerk komen om hun werktuigen te laten zegenen met de St. Willibrordeszegen. Tot na de Tweede Wereldoorlog werd aan de bedevaart deelgenomen, maar in de jaren zestig van de vorige eeuw verdween ook deze traditie uit Teteringen.

Deel dit monument

Adres

Kerkstraat 1, Teteringen

In het kort

  • Kinderen kunnen een leuke speurtocht door de kerk doen
  • Vrijwilligers vertellen je graag meer over de rijke geschiedenis
  • Bezoek de exposities

Openingstijden

za 12 sep. 11:00 - 16:00
zo 13 sep. 11:00 - 16:00

Achtergrondinformatie

Type monument:
Religieus erfgoed
Oorspronkelijke functie:
kerk
Architect:
Jacques van Groenendael
Bouwperiode:
1927
Huidige functie:
kerk
Monument status:
Rijksmonument
bekijk alle monumenten in
Teteringen