Monument

Voormalige Bewaarschool

Adres

Peperstraat 16E, Gouda

Achtergrondinformatie uitklap icoon

Jaartallen
Dit verborgen pand was onderdeel van een groter complex, in 1893 gebouwd als hulp-pastorie annex weeshuis. In 1928 vertrokken de wezen naar het nieuwe Sint Jozefpaviljoen aan de Graaf Florisweg. Daarna werd het een rooms-katholieke bewaarschool (kleuterschool), in 1952 omgedoopt tot Mariakleuterschool. In 1970 sloot het de deuren wegens gebrek aan leerlingen. Het complex wordt nog een paar jaar verhuurd aan andere scholen om in 1977 verkocht te worden aan het Intergemeentelijk Samenwerkingsorgaan Midden-Holland, dat ook het naastgelegen pand koopt. In 1995 komt het geheel in handen van assurantieadviseur Kik van Vliet. Hij splitst het in zes wooneenheden. Vier krijgen de Peperstraat als postadres: 16B, 16C, 16D en 16E. In 1997 worden zowel Hoge Gouwe 31 als Peperstraat 16E aangewezen als gemeentelijk monument.

Het Gebouw
Architect C.P.W. Dessing ontwerpt het weeshuis in neorenaissance stijl. Het officiële adres luidde Gouwe C242. Het huidige Peperstraat 16E was een aanbouw aan de achterzijde. Te bereiken via een steegje en de tuin annex schoolplein. De gevel is voorzien van lisenen (iets uitspringende verticale stroken) die aan de bovenzijde verbonden zijn met tandlijsten. De segmentbogen boven de vensters zijn gedecoreerd met siermetselwerk.
Het interieur is bij de verbouwing tot bewaarschool voor zo’n 300 kinderen ingrijpend gewijzigd. De R.K. Inrichting van Liefdadigheid huurde daarvoor Jac.P. Dessing in, zoon van C.P.W. Dessing. Zo stamt het trappenhuis uit de jaren 30, evenals de kastenwanden en deuren in Amsterdamse Schoolstijl. Op de begane grond heeft waarschijnlijk een gymzaal gezeten.

Het verhaal
Weeskinderen woonden eind 19e eeuw in Gouda in het algemene ‘Vereenigd Wees- en Almoezeniershuis’ aan de Spieringstraat. Zij mochten daarom niet begraven worden op het rooms-katholieke kerkhof. Reden voor de Sint-Josephparochie om in 1890 het initiatief te nemen voor een eigen rooms-katholiek weeshuis. Voor de verzorging werden de Duitse zusters van Salzkotten ingehuurd. Van 1894 tot 1929 woonden er in totaal 69 weeskinderen. Leuk was dat niet. Eén van hen noemde de nonnen ‘Zusters van liefde, maar krengen van barmhartigheid’. Wezen verlieten het huis op 21-jarige leeftijd. Voordien hadden ze baantjes waarmee ze spaargeld opbouwden, veelal als knecht of dienstmeisje. Goed gedrag werd beloond met een bijzonder uitje: een bedevaartreis naar het Duitse Kevelaar.

Weetjes
Op de oorspronkelijke voorgevel (Hoge Gouwe 31) zit een cartouche met het opschrift ‘Anno 1884’. Dat klopt niet. Het weeshuiscomplex werd aanbesteed in 1893 en opgeleverd in 1894.

Het levensgrote Mariabeeld in het trappenhuis van Peperstraat 16E stond ten tijde van de Mariakleuterschool op het platte dak dat in gebruik was als speelplaats.

De huidige eigenaren houden een website bij: www.peperstraat16e.nl

Deel dit monument

Adres

Peperstraat 16E, Gouda

Openingstijden

Bezoek de website voor meer informatie over openingstijden

Achtergrondinformatie

Type monument:
Woonhuis
Oorspronkelijke functie:
Hulp-pastorie annex weeshuis
Architect:
C.P.W. Dessing
Bouwperiode:
1893
Huidige functie:
Woonhuis
Monument status:
Gemeentelijk monument
bekijk alle monumenten in
Gouda